Nieuw: de geheime dienst en de Zaanstreek (1945-2002)

Sinds mei 2024 ligt De geheime dienst en de Zaanstreek (1945-2002) in de boekhandels. De Nederlandse geheime diensten etaleerden na de Tweede Wereldoorlog bovenmatig veel interesse voor de ‘rooie’ Zaanstreek. Met name de talloze socialisten, anarchisten en communisten die dit stukje Noord-Holland bevolkten genoten de belangstelling van de Binnenlandse Veiligheidsdienst en de Politie Inlichtingendienst. Zelfs nadat de Berlijnse Muur viel, bleef de BVD zich mengen in de levens van honderden Zaankanters. De Koude Oorlog duurde eindeloos voort in de hoofden en burelen van wat wel gekscherend de ‘gleufhoedenbrigade’ is genoemd. Infiltratie, afluisteren, valse voorwendselen, list en bedrog; weinig middelen bleven onbenut om de al dan niet potentieel staatsgevaarlijke tegenstanders in kaart te brengen. Soms ging de bemoeienis zelfs verder waar de nazi’s in 1945 eindigden.

Ik licht in De geheime dienst en de Zaanstreek (1945-2002) een flinke tip op van de sluier die decennialang over de werkzaamheden van BVD en PID lag. Dit boek bevat de nodige onthullingen. Een Oostzaanse CPN-wethouder werkte tientallen jaren als BVD-informant. Een junk uit Wormer infiltreerde en provoceerde in opdracht langdurig actiegroepen en politieke partijen. Een voormalige verzetsstrijder werd mede vanwege zijn seksuele gerichtheid op de korrel genomen. Ook het – veelal ongeautoriseerd – binnendringen in onder meer de Zaanse kraak- en vredesbeweging komt aan de orde. Het roept de vraag op of de overheid tussen 1945 en 2002 eigenlijk wel greep had op de Binnenlandse Veiligheidsdienst. Of vond ze het juist een geruststelling dat er een eigenzinnig staatje binnen de staat opereerde?

De geheime dienst en de Zaanstreek (1945-2002) telt 160 pagina’s. De verkoopprijs bedraagt €17,95. Deze publicatie is verkrijgbaar via iedere Nederlandse boekhandel. 

Boek over Gé Franken gepresenteerd

Op 29 maart 2024 ontving burgemeester Jan Hamming van Zaanstad het eerste exemplaar van mijn boek Gé Franken. Verzetsstrijder, burgemeester, zakenman (1920-1994). Het levensverhaal over deze onverschrokken leidsman werd in het gemeentehuis en petit comité gepresenteerd, zoals de foto laat zien, maar is voor slechts €19,95 voor iedereen verkrijgbaar via de boekhandel of de uitgeverij.

Nieuw: ‘Ongewenst. De wereldkampioen wielrennen en zijn joodse coach’

‘Albert Richter is een hoogbegaafde sprinter, een getalenteerde renner waarvoor de Duitse wielrensport nu al een eeuwige ereplaats naast zijn succesvolle voorgangers moet inruimen.’ Nog geen twee jaar later probeerde de nationale wielerbond in hetzelfde tijdschrift waarin ze deze lof had toegezwaaid om de wereldkampioen naar de vergetelheid te schrijven: ‘Zijn naam is voor immer uit onze rijen geschrapt.’

Albert Richter en zijn joodse coach Ernst Berliner waren in ongenade gevallen. De beste Duitse baanrenner van de jaren dertig bekocht zijn verzet tegen het Hitler-regime in 1940 met de dood. Zijn wanhopige manager probeerde aan de Holocaust te ontkomen door onder te duiken in Nederland. Jarenlang trok hij met zijn gezin van de ene naar de andere Zaanse schuilplaats, vechtend tegen de wanhoop en onzekerheid.

Gesprekken met tijdgenoten en een lange zoektocht in de archieven geven zicht op de verstoorde levens van twee geroemde, maar desondanks niet geaccepteerde sportvrienden. In het rijk geïllustreerde Ongewenst. De wereldkampioen wielrennen en zijn joodse coach ontrafelen Renate Franz en Erik Schaap de tragische geschiedenis van deze twee onbekende grootheden.

Publicatiedatum: mei 2022
Paperback, 20 x 20 cm
BraveNewBooks
175 pagina’s
€18,96
ISBN 9789464484328

Mooie woorden voor ‘De verraadster’

Het blijft waarderingen regenen voor De verraadster. Na een ****-recensie op de website Traces of War volgde er een dag later een uiterst lovende bespreking door Hans Renders in het radioprogramma Met het oog op morgen. Een paar citaten uit zijn tien minuten durende bespreking wil ik u niet onthouden. “Een spannend en krankzinnig verhaal”, oordeelde biografiespecialist Renders onder meer. En: “Heel erg goed uitgezocht.” De uitzending terugluisteren en -kijken kan hier.

Overigens: De verraadster is ook verkrijgbaar als e-book.

NRC: ‘Interessante case study.’ Trouw: ‘Wervelend.’

Jeroen van der Kris recenseerde in NRC Handelsblad (28-1-2022) De verraadster. Een paar citaten: “Het boek laat gedetailleerd zien hoe verraad in zijn werk kon gaan. (…) De verraadster is een interessante case study van verraad. En dan zit de afloop van het verhaal ook nog eens vol morele dilemma’s.” Ook dagblad Trouw besprak het boek welwillend. “Als kenner van het Zaanse oorlogsverleden kon Schaap er haast niet omheen om ooit haar korte leven grondig uit te pluizen. Met dit boek doet hij dat wervelend.” En tot (voorlopig?) slot recensent Bart Funekotter in OVT (Radio 1): “Een heel aangrijpend boek over menselijk leed.”